Wat is het doel van een tandheelkundige röntgenfoto en wat laat deze zien?

Wanneer we ongemak in onze mond ervaren, gaan we meestal naar de tandarts. Soms is het voor de specialist echter niet eenvoudig om zonder aanvullend onderzoek precies vast te stellen wat er aan de hand is.

Om de conditie van onze mond goed te beoordelen en mogelijke aandoeningen op te sporen, kan de tandarts voorstellen om één of meerdere tandheelkundige röntgenfoto’s te maken. Hiermee kan hij nauwkeurig zien waar het probleem zich bevindt en bepalen welke behandeling nodig is.

Niet alle tandheelkundige röntgenfoto’s zijn echter hetzelfde, en ze hebben ook niet allemaal hetzelfde doel. In dit artikel bespreken we de verschillende soorten tandheelkundige radiografie, waar ze voor worden gebruikt en welke daarvan nodig zijn bij orthodontische behandelingen

Wat is een tandheelkundige röntgenfoto?

Tandheelkundige röntgenfoto’s zijn een hulpmiddel dat tandartsen vaak gebruiken om de gezondheid van het gebit en de mond te beoordelen. Met behulp van deze beelden kan de tandarts de toestand van de tanden en het kaakbot analyseren en eventuele problemen of aandoeningen opsporen.

Wat laten tandheelkundige röntgenfoto’s zien en wat is het doel ervan?

Tandheelkundige röntgenfoto’s zijn diagnostische beelden die de tanden, het kaakbot en de structuren binnenin de tanden in één opname zichtbaar maken.

De tandarts gebruikt deze beelden om de mondgezondheid van de patiënt te beoordelen en om te bepalen of een behandeling nodig is.

Het doel van deze röntgenfoto’s is om nauwkeurige informatie te verkrijgen waarmee de tandarts problemen kan opsporen, zoals gaatjes, infecties, de stand en gezondheid van verstandskiezen en afwijkingen in het kaakbot.

Soorten tandheelkundige röntgenfoto’s

Er bestaan verschillende soorten tandheelkundige röntgenfoto’s, elk met een specifieke functie. Het type röntgenfoto dat wordt gemaakt, hangt af van de informatie die nodig is.

Als je zwanger bent of denkt dat je zwanger zou kunnen zijn op het moment dat je een röntgenonderzoek moet ondergaan, is het belangrijk om dit altijd aan je tandarts of tandartsassistent te melden. Zij kunnen dan bepalen of een bepaald type röntgenfoto nodig is of dat extra beschermende maatregelen vereist zijn tijdens het onderzoek.

Tandheelkundige röntgenfoto’s worden onderverdeeld in intra-orale röntgenfoto’s, die binnen de mond worden gemaakt, en extra-orale röntgenfoto’s, die buiten de mond worden genomen.

Soorten extra-orale röntgenfoto’s

Extra-orale röntgenfoto’s zijn röntgenopnamen die buiten de mond worden gemaakt.

Er zijn twee soorten extra-orale röntgenfoto’s, die we hieronder kort toelichten:

• Orthopantomogram (panoramische röntgenfoto)

• Teleradiografie (cefalometrische röntgenfoto)

Orthopantomogram (panoramische röntgenfoto)

Een panoramische röntgenfoto, ook wel een orthopantomogram genoemd, is een van de meest gebruikte röntgenfoto’s in de tandheelkunde. Deze opname geeft een overzichtsbeeld van het hele gebit en de kaken, waardoor de tandarts problemen kan opsporen die bij een gewoon mondonderzoek niet zichtbaar zijn.

Bij dit onderzoek wordt een speciaal röntgentoestel gebruikt dat om het hoofd van de patiënt draait en zo een gedetailleerd beeld van de mond maakt.

Met een panoramische röntgenfoto kunnen de tanden, de boven- en onderkaak en de omliggende botstructuren in één opname in beeld worden gebracht.

De tandarts kan hiermee verschillende aandoeningen opsporen, zoals problemen met tandwortels, ontstekingen (abcessen) en in zeldzame gevallen tumoren.

Dit onderzoek wordt vaak uitgevoerd vóór de start van een orthodontische behandeling.

Ook wanneer een patiënt zijn of haar gebit wil verbeteren, kan de tandarts met behulp van een panoramische röntgenfoto onder andere cariës, niet-doorgebroken verstandskiezen, kaakbreuken en ontwikkelingsafwijkingen van de tanden vaststellen.

Een goed overzicht van de mondgezondheid is belangrijk voordat een orthodontische behandeling wordt gestart.

Teleradiografie of cefalometrische röntgenfoto

Een laterale teleradiografie van de schedel, ook wel een cefalometrische röntgenfoto genoemd, is een techniek die wordt gebruikt om de positie van de schedelbeenderen te bepalen, aangezien deze de stand van de tanden kunnen beïnvloeden.

Deze opname wordt ook een laterale schedelopname genoemd, omdat het beeld vanuit zijaanzicht wordt gemaakt. Bij een cefalometrische röntgenfoto wordt een schedelanalyse uitgevoerd, waarbij informatie wordt verkregen over de afmetingen van de schedel en de kaak. Hierdoor kunnen afstanden tussen verschillende dentale en maxillofaciale structuren (botten, tanden, spieren en zachte weefsels) in kaart worden gebracht.

Cefalometrische röntgenfoto’s worden gebruikt om mogelijke malocclusies (afwijkende beet) te identificeren en om een orthodontische behandeling te plannen.

Soorten intra-orale röntgenfoto’s

Intra-orale röntgenfoto’s zijn opnamen die in de mond worden gemaakt en worden voornamelijk gebruikt om inzicht te krijgen in de staat van het gebit. Er bestaan verschillende soorten intra-orale röntgenfoto’s, die hieronder worden toegelicht.

Occlusale tandheelkundige röntgenfoto’s

Occlusale röntgenfoto’s worden gebruikt om de relatie tussen de boven- en ondertandboog te bestuderen.

Om te begrijpen wat een occlusale tandheelkundige röntgenfoto is, is het belangrijk om te weten dat occlusie verwijst naar de uitlijning van de tanden en de manier waarop de boven- en ondertanden op elkaar aansluiten (de beet).

Kort gezegd wordt een occlusale röntgenfoto gebruikt om een beeld te krijgen van (een deel van) de volledige tandboog. Deze opname wordt gemaakt met radiografische platen van verschillende formaten, die van buiten de mond worden belicht met behulp van een röntgenapparaat.

Periapicale radiografie

Periapicale radiografie is een onderzoek waarbij afzonderlijke tanden of tandgroepen in beeld worden gebracht voor een nauwkeurige beoordeling. Periapicale röntgenfoto’s worden gebruikt om cariës en andere tandheelkundige aandoeningen te diagnosticeren.

Voor het maken van een periapicale röntgenfoto worden röntgenfilms of sensoren van verschillende formaten gebruikt om volledige opnamen van de tanden te verkrijgen. Zo kunnen de kroon, de wortel, het botweefsel en de parodontale ruimte in hun geheel worden beoordeeld.

Bitewing-röntgenfoto’s

Bitewing-röntgenfoto’s worden voornamelijk gebruikt om cariës op te sporen en de toestand van de kroon en het parodontale weefsel te beoordelen, evenals om mogelijke pulpa-afwijkingen te detecteren.

Deze röntgenopname wordt een bitewing genoemd omdat de röntgenfilm of sensor een lipje heeft dat tussen de boven- en ondertanden wordt geplaatst, zodat deze stabiel blijft. Dit type tandheelkundige röntgenfoto kan cariës opsporen die zich bevindt in de ruimte tussen twee tanden (interproximale cariës).

Dit type röntgenfoto wordt vooral aanbevolen voor kinderen, omdat de film niet op de bodem van de mond hoeft te worden geplaatst. Daardoor is het onderzoek sneller en comfortabeler dan andere vormen van tandheelkundige radiografie. Een ander voordeel van bitewing-röntgenfoto’s is dat de stralingsbelasting lager is.

Andere soorten digitale tandheelkundige röntgenfoto’s

Er bestaan ook andere soorten digitale tandheelkundige röntgenopnamen, zoals Cone Beam Computed Tomography (CBCT), ook wel tandheelkundige CT-scan genoemd.

Met een CBCT-scan worden driedimensionale beelden gemaakt van de tanden, kaakbotten, zenuwen en omliggende structuren van het craniofaciale gebied. Dit maakt een zeer nauwkeurige diagnose van de mond- en kaakregio mogelijk.

De beelden die met een CBCT-scan worden verkregen zijn gedetailleerd en van hoge kwaliteit. Hierdoor kan de behandeling nauwkeuriger worden gepland en krijgt de orthodontist een beter inzicht in de stand van de tanden en hun relatie tot de boven- en onderkaak.

Orthodontie en röntgenfoto’s

Röntgenfoto’s voorafgaand aan een orthodontische behandeling met beugels of aligners zijn essentieel, omdat ze ons in staat stellen de algemene toestand van de mondholte te beoordelen, mogelijke aandoeningen op te sporen en het behandelplan aan te passen op basis van de diagnostische bevindingen.

Röntgenfoto’s voor een beugel: welke heb je nodig vóór een orthodontische behandeling?

Om te bepalen welke röntgenfoto’s nodig zijn voor een orthodontische behandeling, moet eerst een tandarts een beoordeling uitvoeren voordat je met een beugel of aligners begint. Een orthopantomogram (panoramische röntgenfoto) is vaak de meest gebruikte röntgenfoto vóór orthodontie, omdat deze een volledig overzicht van het gebit geeft.

Wat gebeurt er als je een beugel krijgt zonder eerst een röntgenfoto?

Zoals eerder genoemd is het noodzakelijk om vóór het starten van een orthodontische behandeling röntgenfoto’s te laten maken. Als je een beugel of aligners krijgt zonder vooraf een röntgenfoto, kunnen gaatjes onopgemerkt blijven en tijdens de behandeling verergeren, waardoor de behandeling langer kan duren of zelfs moet worden stopgezet.

Het kan ook gebeuren dat een verstandskies later doorkomt zonder voldoende ruimte, waardoor deze scheef groeit of verkeerd gepositioneerd raakt. Dit kan de stand van de andere tanden beïnvloeden.

Daarnaast kunnen specialisten met behulp van onderzoeken, zoals een panoramische röntgenfoto, aandoeningen zoals parodontitis opsporen. Als deze aandoening niet wordt meegenomen in het behandelplan, kan dit in ernstige gevallen zelfs leiden tot het verlies van tanden.

De nieuwste Röntgentechnologie bij Impress

Onze prioriteit is het welzijn van onze patiënten. Als experts in mondgezondheid zorgen wij ervoor dat patiënten hun orthodontische behandeling starten met een gezonde mond en gezond tandvlees.

Als je overweegt om je glimlach te verbeteren en een orthodontische behandeling te starten, hebben wij bij Impress de expertise en middelen om de benodigde röntgenfoto’s te maken voordat je begint.

In al onze centra voeren wij panoramische röntgenfoto’s van het gebit uit. Als je wilt weten welke Impress-centra andere radiodiagnostische onderzoeken aanbieden, kun je contact met ons opnemen. We kunnen je ook adviseren over andere tandheelkundige behandelingen vóór je orthodontische behandeling.

Voor het starten van een orthodontische behandeling of voor andere vragen kun je contact met ons opnemen door een afspraak te maken via onze website, telefonisch of via WhatsApp op +31 70 808 0333

We hopen je snel te zien!